DÜZENLİ SPORUN BEDEN İMGESİ VE SOSYAL FİZİK KAYGI ÜZERİNDEKİ ETKİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Anahtar Kelimeler:
Düzenli Egzersiz, , Antropometri, , Beden İmgesi, , Sosyal Fizik Kaygı, , Kadın SağlığıÖzet
Bu araştırmanın temel amacı, düzenli spor yapmanın bireylerin beden imgesi algısı, sosyal fizik kaygı düzeyi ve ilgili psikometrik özellikleri üzerindeki etkisini zamansal değişimler bağlamında incelemektir. Araştırmada, düzenli spor yapan bireylerin bir ay sonraki durumları, ön test ve son test ölçümleri karşılaştırılarak incelenmiş olup sporun beden imgesi algısında iyileşme, sosyal fizik kaygısında azalma ve benzeri psikolojik değişkenlerde meydana gelen değişimlerin derecesi değerlendirilmiştir. Böylece, sporun bireylerin psikolojik iyi oluşu ve sosyal kaygılarına karşı potansiyel faydalarının ortaya konması amaçlanmaktadır. Çalışmaya Adana ili Çukurova ilçesi bünyesinde bulunan Hayalpark tesisinde, 20-40 yaş aralığında ve farklı yaşam tarzlarına sahip toplam 40 kadın katılımcı dâhil edilmiştir. Elde edilen bulgular, düzenli spor yapmanın beden imgesi algısı ve sosyal fizik kaygı düzeyinde olumlu değişimlere yol açtığını göstermektedir. Katılımcıların spor öncesi ve sonrası ölçümlerinde anlamlı iyileşmeler tespit edilmiştir. Bu durum düzenli sporun sosyal fizik kaygısını azalttığını ve beden imgesi algısını güçlendirdiğini desteklemektedir.
Referanslar
Acar, A. (2021). Beden İmgesi Esnekliği Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(1), 212-222.
Aksoy, N. (2018). Ailenin beden algısı gelişimine etkisi: Söylem analizi çalışması (Yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
Aktaş, H., Demirtaş, N. (2021). Kadınlarda sosyal fizik kaygı ve medya etkileri: Toplumsal güzellik standartlarının rolü. Kadın Çalışmaları Dergisi, 18(2), 45-60.
Aydın, S., Kara, H. (2018). Sosyal fizik kaygının kadınlarda sosyal yaşam üzerindeki etkileri. Toplumsal Araştırmalar Dergisi, 22(4), 350-367.
Baran, M. (2019). Toplumsal onay ve beden algısı: Kadın algısı üzerine kuramsal bir değerlendirme. Toplumsal Cinsiyet Araştırmaları Dergisi, 15(2), 55–72.
Başar, S., Sarı, İ. (2018). Düzenli egzersizin depresyon, mutluluk ve psikolojik iyi oluş üzerindeki etkisi. İnönü Üniversitesi, Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 5(3), 25-34
Büyüköztürk, Ş. (2017). Sosyal Bilimler için Veri Analizi El Kitabı. Ankara: PEGEM Akademi Yayıncılık.
Casadei, K., Kiel, J. (2022). Anthropometric Measurement. In StatPearls. StatPearls Publishing.
Çabuk, R., Çayır, H., Yıldız, M., Onat, T., Cincioğlu, G., Adanur, O., Kayacan, Y. (2020). Egzersizin fizyolojik sistemler üzerine etkileri; sistematik derleme. Helal Yaşam Tıbbı Dergisi, 2(1), 29.
Çakıcı, A., vd. (2021). Beden imgesi ve ilişkili psikolojik kavramlar üzerine sistematik bir derleme. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 12(3), 704–720.
Çakır, G. (2023). Fiziksel aktivite ve iyi oluş ilişkisi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 12(3), 1367–1374.
Çelik, E. (2019). Sosyal fizik kaygı üzerine bilişsel davranışçı terapi uygulamaları. Türk Psikoloji Dergisi, 34(1), 23-39.
Çelik, E., Demirtaş, S. (2020). Medya ve beden imgesi: Türkiye'de kadınların beden memnuniyetsizliği üzerine bir araştırma. Kadın ve Toplum Dergisi, 14(1), 88–105.
Çelik, E., Kaya, F. (2017). Sosyal fizik kaygı ölçeğinin Türkçeye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikoloji Yazıları, 20(39), 45-56.
Demir, B. (2020). Beden olumlama terapilerinin kadınlarda beden imgesi ve özsaygı üzerindeki etkisi. (Yüksek lisans tezi). İstanbul Üniversitesi, Türkiye.
Demirci, E., Tuzun, E., Un, A. F., Sonmez, T. G., Varol, O. (2025). From occasional to steady: Habit formation insights from a comprehensive fitness study.
Demirhan, S. (2020). Kentsel ve kırsal kadınlarda beden memnuniyeti karşılaştırması. Sosyal Bilimler Dergisi, 7(1), 22–35.
Demirtaş, F. (2022). Kadınlarda düzenli egzersizin antropometrik değişikliklere etkisi. Spor Bilimleri Dergisi, 11(1), 45-59.
Demirtaş, F., Öztürk, E. (2022). Egzersizin beden imgesi ve sosyal fizik kaygı üzerindeki etkileri. Spor Bilimleri Dergisi, 10(2), 78-91.
Dimlioğlu, B. (2018). Fiziksel aktivitenin orta yaş sedanter kadınlarda temel psikolojik ihtiyaçlara ve öznel iyi oluş düzeylerine etkisinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi, Karaman.
Doğan, M. (2010). Beden dismorfik bozukluğu belirtilerinin bilişsel davranışçı model açısından incelenmesi. (Yüksek lisans tezi). Uludağ Üniversitesi, Bursa.
Güler, K. (2022). Kadınlarda toplumsal cinsiyet rolleri ile erken dönem uyum bozucu şemalar arasında beden imgesi baş etme stratejilerinin etkisi. Ulakbilge Sosyal Bilgiler Dergisi, s.72
Güler, M., Arslan, S. (2019). Kadınlarda fiziksel uyum ve egzersiz ilişkisi. Türk Spor Bilimleri Dergisi, 8(1), 34-49.
Gültekin, S. (2023). Pandemi süreci içerisinde düzenli egzersiz ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi, Nevşehir.
Güneş, A., Kara, M. (2022). Toplumsal cinsiyet rolleri ve beden imgesi: Medya aracılığıyla yeniden üretim. Kadın Araştırmaları Dergisi, 20(4), 130–149.
Kara, H., Arslan, M. (2018). Egzersizin vücut kompozisyonuna etkileri: Kadınlar üzerine bir inceleme. Beslenme ve Diyetetik Dergisi, 46(4), 210-222.
Kara, İ. (2019). Kadınlarda beden imgesi, özsaygı düzeyi ve depresif belirtiler arasındaki ilişki. Psikoloji Çalışmaları Dergisi, 39(2), 112–128.
Kaya, M., Demir, N. (2020). Sosyal fizik kaygı ile anksiyete ve depresyon arasındaki ilişki. Türk Psikiyatri Dergisi, 31(3), 180-192.
Kaya, A., Aksu, H. S., Arslan, F. (2021). Fiziksel aktivitelere düzenli ve düzensiz olarak katılım sağlayan kadınların fiziksel aktivite özdeğer algılarının incelenmesi. Sportive, 4(2), 71
Korkmaz, S. (2017). Fiziksel uygunluk ve spor. (2. baskı). Ankara: Nobel Yayınları.
Korkmaz, S., Öztürk, E. (2023). Egzersiz, beden imgesi ve sosyal fizik kaygı ilişkisi. Psikoloji ve Spor Araştırmaları Dergisi, 13(2), 98-115.
Long, T., at all., (2024). Abdominal obesity as assessed by anthropometric measures associates with urinary incontinence in females: findings from the National Health and Nutrition Examination Survey 2005–2018. BMC Women's Health, 24, Article 212.
Özdemir, A. (2020). Aerobik ve direnç antrenmanlarının kadınlarda yağ dokusu üzerindeki etkisi. Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Dergisi, 31(3), 145-156.
Özer, D. (2021). Sosyal medya kullanımının genç kadınlarda beden algısı ve kaygı düzeyine etkisi. Psikoloji Çalışmaları Dergisi, 42(2), 211–230.
Özkan, A. (2020). Beden algısı ve sosyal fizik kaygının özgüven üzerindeki etkisi. Aile ve Sosyal Politikalar Dergisi, 6(1), 50-66.
Öztürk, E. (2019). Sosyal fizik kaygının psikolojik etkileri. Psikoloji Araştırmaları Dergisi, 27(2), 215-230.
Sarı, F., Yılmaz, G. (2023). Egzersiz ve psikolojik sağlık: Sosyal fizik kaygı üzerindeki etkileri. Spor Bilimleri Dergisi, 11(1), 40-55.
Yalçın, S. (2023). Egzersiz ve psikolojik sağlık: Sosyal fizik kaygı üzerindeki etkileri. Spor ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 10(1), 55-69.
Yıldırım, A. (2019). Sosyal kaygı ve beden imgesi: Kuramsal bir inceleme. Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Dergisi, 9(51), 103-117.
Yıldırım, S. (2024). Fiziksel aktivite ve psikolojik sağlık ilişkisi: Psikolojik sağlamlığın aracı rolü. RISS Journal, 73–79.
Yıldız, B. (2019). Türkiye'de medya ve beden imgesi ilişkisi: Algılar ve etkiler. Medya ve Kültür Dergisi, 8(3), 101–118.
Yılmaz, A., Öz, M. (2018). Beden memnuniyetsizliği ve özsaygı ilişkisi: Üniversite öğrencileri üzerinde nicel bir araştırma. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 45(1), 45–58.
Yılmaz, G. (2021). Egzersiz ve psikolojik iyilik hali: Güncel yaklaşımlar. Psikoloji ve Spor Dergisi, 15(1), 45-59.
Yılmaz, G., Doğan, M. (2019). Kadınlarda bel-kalça oranı ve egzersiz ilişkisi. Spor ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 7(1), 30-42.
İndir
Yayınlanmış
Sürüm
- 2025-12-20 (2)
- 2025-12-20 (1)
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Neslihan BUKAY
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
