RİSK TOPLUMU, AFETLER VE GENÇLİK: RİSK ALGISI VE SOSYOLOJİK YAKLAŞIMLAR
Anahtar Kelimeler:
Risk Toplumu, Afetler, Risk Algısı, GençlikÖzet
Bu anlamda, Ulrich Beck'in Risk Toplumu sistemi çerçevesinde modern toplumlarda risk kavramının yükselişi ve bu risklerin yaygın etkileri incelenmektedir. Özellikle afetler doğal ve toplumsal yapıyı derinlemesine içeren karmaşık risk unsurları olarak seçilmiştir. Gençlik sektörü ise bu risklerin doğrudan deneyimleyicisi geleceğin aktörü olarak önemli bir odak noktasıdır. Makalede gençlerin risk algısı, afetlere karşı tutumları ve psikososyal etkilerin bir perspektifle değerlendirilmesinde; gençlik dönemlerinde risk alma ve güvenlik arayışları üzerine tartışmalar yer almaktadır. Ayrıca Türkiye'deki gençlerin afetlere karşı hazırlık durumları ve toplumsal dayanışma da analiz edilerek, risk toplumun gençlik üzerindeki somut etkileri ortaya konulmaktadır. Bu çalışma, risk alışverişi ve gençlik ilişkilerini akademik bir perspektifle ortaya çıkarmayı, afet yönetimi ve gençlik politikalarına yönelik ürünlerik çıkarımlarda bulunmayı hedefliyor.
Referanslar
Adıgüzel, M. (2021). Türkiye’de genç işsizliği etkileyen faktörler. Econharran Araştırma Makalesi, 5(8), 100–129.
Afet Sosyolojisi. (2022). Afet sosyolojisi. Tezkire Dergisi, 80, 73–85.
Aksu, G. G., ve İmrek, Y. (2023). The earthquake disaster in Türkiye: A review from child and adolescent psychiatry perspective. Düzce Medical Journal, 25(1), 6–14.
Altun, F. (2018). Afetlerin Ekonomik ve Sosyal Etkileri: Türkiye Örneği Üzerinden Bir Değerlendirme. Turkish Journal of Social Work, 2(1), 1-15.
Altundere, E. (2019). Risk toplumu bağlamında lise öğrencilerinin sosyal çevreye ve sosyal medyaya dayalı korkuları: Balıkesir örneği. Toplumsal Değişim Dergisi, 241, 242–265.
Avcı, G. (2023). Afet eğitiminde afetlere hazırlık: Üniversite öğrencileriyle tehlike avı, Afet ve Risk Dergisi, 6(1), 84–100.
Bauman, Z. (2017). Akışkan Korku (Çev. Işık Ergüden). İstanbul: İthaki.
Bauman, Z. (2017). Akışkan Modernite, (Çev. Sinan Okan Çavuş), İstanbul: Can Sanat Yayınları.
Bauman, Z. (2021). Retrotopya (Çev. Ümit Özbek). İstanbul: Tellekt.
Beck, U. (1992). Risk Society: Towards a New Modernity. Sage Publications.
Beck, U. (1997). Risk Toplumu: Yeni Modernliğe Doğru (Çev. Selim Balcı). Ayrıntı Yayınları.
Beck, U. (2009). World at Risk. Polity Press.
Bourdieu, P. (1997). Toplumsal Alanlar ve Sembolik İktidar. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
Castells, M. (2005). Enformasyon Çağı: Ekonomi, Toplum ve Kültür – Ağ Toplumunun Yükselişi (Cilt 1, Çev. Ebru Kılıç). İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
Castells, M. (2008). Kimliğin Gücü (Cilt 2, Çev. Ebru Kılıç). İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları.
Daşçı, E. (2024). Afetlerden Etkilenen Çocuk ve Gençlere Yönelik Kültür ve Sanat Temelli Psikososyal Müdahalelerin Psikolojik ve Sosyal Uyum Üzerindeki Etkisi. Afet ve Risk Dergisi, 7(1), 226-241.
Erkal, T. (2009). Türkiye’de afet yönetimi. Doğu Coğrafya Dergisi, 22, 148–169.
Ertürk, D. (2018). Risk toplumunda belirsizlik, korku ve güven arayışında özne. Turkish Studies, 13(10), 275–289.
Esgin, A. (2013). İmal edilmiş belirsizlikler çağının sosyolojik yönelimi: Ulrich Beck ve Anthony Giddens kaynaklı “Risk Toplumu” tartışmaları. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 12(3), 683 696
Giddens, A. (1991). Modernity and Self-Identity: Self and Society in the Late Modern Age. Stanford University Press.
Giddens, A. (2004). Sosyoloji (Çev. Hasan Aslan). Ankara: Ayraç Yayınları.
Giddens, A. (2005). Modernliğin Sonuçları (Çev. Osman Akınhay). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
Gümüş Şekerci, Y., Ayvazoğlu, G., ve Çekiç, M. (2024). Üniversite öğrencilerinin afet risk algısı ve sürdürülebilir deprem farkındalık düzeyinin incelenmesi. Sağlık ve Toplum, 34(3), 134–146.
İçerli, L., ve Bilen, G. (2024). Sosyal medya kullanımının afet bilinci algı düzeyine etkisi üzerine bir araştırma. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 13(2), 904–928.
Karançı, A. N., ve Doğulu, C. (2017). Afet psikolojisinin sosyal boyutu: Afetlere hazırlıklı olmak. Türkiye Klinikleri Psikoloji Özel Konular, 2(3), 225–232.
Klinenberg, E. (2002). Heat Wave: A Social Autopsy of Disaster in Chicago. University of Chicago Press.
Kolay Çepni, Ş., ve Varlıklar Demirkazık, Ç. N. (2023). Sosyoloji Afetleri Nasıl Görür? Afet Sosyolojisi Bağlamında Bir Değerlendirme. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 8(2), 827-834.
KONDA. (2021). Toplumsal Değişim Araştırması. İstanbul, s. 72-98.
MEB. (2023). YLSY Yurt Dışı Eğitim Bursu Verileri. Ankara, s. 10-35.
Mızrak, S. (2021). Afet Yönetimi Sürecinde Risk Algısı Çalışmalarının Katkısı. Afet ve Risk Dergisi, 4(2), 291-299.
Palabıyık, A. (2011). Pierre Bourdieu Sosyolojisinde “Habitus”, “Sermaye” ve “Alan” Üzerine. Liberal Düşünce Dergisi, (62), 1-21.
SEGE. (2022). Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Endeksi İlçeler Raporu. TÜBİTAK, s. 58-102.
Tepeler, S. G. (2022). “Bauman’ın Akışkan Modernite Kuramı Çerçevesinde Refleksif Sosyoloji Üzerine Bir Değerlendirme.” Marifetname, (6), 493-523.
TÜİK. (2023). Gençlik İstatistikleri. Ankara.
Tümer, A., ve Sümen, A. (2020). Ergenlerde çevresel risk algısının belirlenmesi, Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 9(2), 142–150.
Türkan, M. (2024). “Zygmunt Bauman’da Modernizm ve Postmodernizm Arasında Ahlaki Aporia.” Kilikya Felsefe Dergisi, 1, 50-68.
Uğur, A., ve Işık, M. (2020). Türkiye’nin afetlere hazırlık politikalarının toplum algısı üzerinden karşılaştırmalı analizi: Van Bitlis illeri örneği, Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, 6(1), 98–118.
Yarcı, S. (2011). Pierre Bourdieu’da sosyal sermaye kavramı. Journal of Academic Inquiries, 6(1), 125–135.
Yeniçırak, H., ve Durmaz Yurt, B. (2024). Kitlesel panik, dayanışma, çatışma ve toplumsal cinsiyet ekseninde afet sosyolojisi. Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 14(28), 181–200.
Yılmaz Irmak, T. (2018). Ergenlikte dayanıklılık: Risk ve koruyucu faktörler. (Ed:T. Bildik), Ergenlik dönemi ve ruhsal bozukluklar, Türkiye Klinikleri. 40-45.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 NURİSE EVREN, Bülent KARA
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
